Τ. Παππάς: Η συρρίκνωση της Δημοκρατίας


 
Γράφει ο Τάσος Παππάς
Πηγή: efsyn.gr
 
Γράφει ο Γιούργκεν Χάμπερμας: «Δυστυχώς οι Σοσιαλδημοκράτες, ενώ έχουν συνδέσει την ύπαρξή τους με την ιστορική μοίρα της Γερμανίας, δεν μπορούν να ανταποκριθούν στην ιστορική αποστολή τουςνα εξημερώσουν τον καπιταλισμό. Αναζητούνται πολιτικά υποκείμενα τα οποία θα επωμιστούν αυτόν τον ρόλο. Οι επικείμενες ευρωεκλογές αποτελούν ένα στοίχημα γι’ αυτό το σχέδιο» («Εφ.Συν.» 29-10-2018).
Μέσα σε μία παράγραφο πολλά κρίσιμα ζητήματα. Ας ξεκινήσουμε από τα εύκολα.
Οντως, η Σοσιαλδημοκρατία έχει αποτύχει παταγωδώς να παίξει τον ρόλο στον οποίον αναφέρεται ο Γερμανός φιλόσοφος. Δεν αντιστάθηκε στην επέλαση του νεοφιλελευθερισμού, δεν υπερασπίστηκε τα συμφέροντα των τάξεων που παραδοσιακά ήταν το ακροατήριό της, προσχώρησε αμαχητί στη στρατηγική του αντιπάλου.
Για την ενδοτική στάση της απέναντι στις αχαλίνωτες δυνάμεις της αγοράς πλήρωσε βαρύ τίμημα. Στη Γερμανία υποχωρεί ατάκτως, στη Γαλλία έχει εξαφανιστεί, στην Ολλανδία ψάχνεται, στην Ιταλία είναι σε βαθιά κρίση, στην Ελλάδα βλέπουμε την εξέλιξη του ΠΑΣΟΚ.
Μοναδικές εξαιρέσεις, η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Αγγλία. Γιατί σ’ αυτές τις χώρες έσπασε ο κανόνας; Μα, επειδή οι νέες ηγεσίες εξουδετέρωσαν τις βαρονίες που ήλεγχαν τα κόμματα και τα είχαν μετατρέψει σε ουραγούς της Δεξιάς.
Σωστά λέει ο Χάμπερμας ότι ο ιστορικός ρόλος της Σοσιαλδημοκρατίας ήταν η εξημέρωση του καπιταλισμού. Αυτή άλλωστε ήταν η αιτία της πρώτης διάσπασης του σοσιαλιστικού κινήματος. Γύρω από το δίλημμα «μεταρρύθμιση ή επανάσταση;» διεξήχθη η μεγάλη μάχη πριν από εκατό και βάλε χρόνια.
Υπήρξε περίοδος (χρυσή 35ετία) στη μεταπολεμική Ιστορία που πράγματι τα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα από θέσεις εξουσίας πέτυχαν τον εξανθρωπισμό του καπιταλισμού. Κατάφεραν να δημιουργήσουν –στη Σκανδιναβία ήταν η πιο προωθημένη εκδοχή– κράτος δικαίου, συμμετοχικούς θεσμούς, εκτεταμένα δίκτυα προστασίας.
Πρόσφεραν υψηλού επιπέδου υπηρεσίες στην Παιδεία και την Υγεία, κράτησαν χαμηλά την ανεργία, οι εργαζόμενοι είχαν ικανοποιητικές αποδοχές, συγκρότησαν μηχανισμούς που εμπόδιζαν την απληστία του μεγάλου κεφαλαίου και περιόρισαν τις ανισότητες με την προοδευτική φορολογία.
Βοήθησε σ’ αυτό και η παρουσία του αντίπαλου δέους (τα καθεστώτα του υπαρκτού σοσιαλισμού) το οποίο λειτουργούσε σαν μπαμπούλας για τις αστικές τάξεις των χωρών της Δυτικής Ευρώπης. Το σύστημα δεν ανετράπη, έγινε όμως πιο ανθρώπινο.
Είναι σήμερα αυτό εφικτόΜπορεί, δηλαδή, να αναπτυχθεί ένα κίνημα το οποίο θα θέσει, όχι πια μόνο σε εθνικό επίπεδο, αλλά σε περιφερειακό (Ευρώπη), ακόμη και σε παγκόσμιο, ως στόχο του την εξημέρωση του καπιταλισμού;
Οι γνώμες διχάζονται. Οι νεοφιλελεύθεροι λένε ότι δεν υπάρχει εναλλακτική λύση. Η ριζοσπαστική, κινηματική Αριστερά και οι κομμουνιστές, όπου επιβιώνουν, υποστηρίζουν ότι ο καπιταλισμός στη σημερινή τούρμπο μορφή του δεν παίρνει επιδιόρθωση, δεν συμφωνούν όμως στο διά ταύτα, ενώ δεν λείπουν οι ιδεολογικοί καβγάδες και οι δίκες προθέσεων για παλιές και νέες… αμαρτίες.
Οι Σοσιαλδημοκράτες δεν μπορούν να ξεπεράσουν την προγραμματική αμηχανία τους. Ο Χάμπερμας λέει πως αναζητούνται πολιτικά υποκείμενα προκειμένου να παίξουν αυτόν τον ρόλο και θεωρεί ότι οι επικείμενες ευρωεκλογές αποτελούν ένα στοίχημα γι’ αυτό το σχέδιο.
Πολλοί πάντως, παρατηρώντας τις τάσεις στα εκλογικά σώματα, φοβούνται ότι από τις ευρωεκλογές δεν θα προκύψει το σχέδιο για την εξημέρωση του καπιταλισμού, αλλά ένα σχέδιο για την πλήρη αποθηρίωσή του που θα πηγαίνει παρέα με τη συρρίκνωση της δημοκρατίας.

Ανάγωγα

Κρίμα. Η πλήρης απογοήτευση από τις προτάσεις του πρωθυπουργού για τη συνταγματική αναθεώρηση. Περίμενα απ’ αυτόν, που οι αντίπαλοί του τον παρομοιάζουν με τον Στάλιν, τον Τσαουσέσκου, τον Τσάβες, τον Μαδούρο, τον Κιμ τον τρίτο, να προτείνει τη δημιουργία ένοπλης λαϊκής πολιτοφυλακής, σοβιέτ στις δημόσιες επιχειρήσεις, εργατικό έλεγχο με αυτοδιαχείριση στις ιδιωτικές εταιρείες και κοινωνικοποίηση των βασικών μέσων παραγωγής. Τίποτε όμως. Ούτε λέξη. Πανδαισία ρεφορμισμού.

Best Of

Κικίλιας: Οι προσπάθειές μας συνεχίζουν να αποδίδουν καρπούς

Στα φετινά εντυπωσιακά επίπεδα των ταξιδιωτικών εσόδων, στη ψήφο...

Μάχες χαρακωμάτων για τον Δήμο Χαλανδρίου, ενόψει εκλογών

Του Λάζαρου Καλλιανιώτη Ο Δήμος Χαλανδρίου εξελίσσεται σε έναν από...

Η νεολαία δίπλα στον Κικίλια

Του Λάζαρου Καλλιανιώτη Την άνεση που τον διακρίνει στη σχέση...
spot_img

Newsletter

spot_img

Δείτε επίσης...

Η ντροπιαστική… υπόκλιση της ισχυρότερης χώρας της Ενωμένης Ευρώπης στο καθεστώς των “δολοφόνων”

Της Κατιάνας Ναυπλιώτου   Που είσαι Άνγκελα (Μέρκελ)... Η ντροπιαστική εικόνα...

Το “ευχαριστώ” της Κατερίνας Παναγοπούλου για την πρωτιά που της χάρισαν οι τηλεθεατές

Του Μανώλη Κομνηνού Με ανάρτηση στον προσωπικό λογαριασμό της στο...

Ακόμη να παραιτήσει κάποιος τη διορισμένη που υποδεικνύει στον ιταλικό λαό τι να ψηφίσει;

Του Νίκου Φυλάγγελου   Καμία αμφιβολία να μην έχετε. Ο ιστορικός...

Ο Γιάννης Παπαγιάννης για το εκσυγχρονιστικό μέτρο κατά των αποδείξεων-μαϊμού

Του Μανώλη Κομνηνού   Ο Γιάννης Παπαγιάννης ήταν καλεσμένος του Γιώργου...

Μαρία Καρακλιούμη και Διονύσης Μαρίνος συζητούν για το πώς μπορούμε να φρενάρουμε την (εθνική) φθορά

Του Μανώλη Κομνηνού   Μια συζήτηση που έδωσε αφορμές για τα...
Υστερόγραφα Team
Υστερόγραφα Team
Η δημοσιογραφική ομάδα των Υστερόγραφων... κάνει παιχνίδι

Η ντροπιαστική… υπόκλιση της ισχυρότερης χώρας της Ενωμένης Ευρώπης στο καθεστώς των “δολοφόνων”

Της Κατιάνας Ναυπλιώτου   Που είσαι Άνγκελα (Μέρκελ)... Η ντροπιαστική εικόνα του Γερμανού Καγκελαρίου Όλαφ Σολτς στον Οίκο των Σαούντ, συνιστά μια ντροπιαστική υπόκλιση της ισχυρότερης...

Το “ευχαριστώ” της Κατερίνας Παναγοπούλου για την πρωτιά που της χάρισαν οι τηλεθεατές

Του Μανώλη Κομνηνού Με ανάρτηση στον προσωπικό λογαριασμό της στο Twitter, η Κατερίνα Παναγοπούλου είπε ένα μεγάλο "ευχαριστώ", στους τηλεθεατές που της χάρισαν μια ακόμη...

Ακόμη να παραιτήσει κάποιος τη διορισμένη που υποδεικνύει στον ιταλικό λαό τι να ψηφίσει;

Του Νίκου Φυλάγγελου   Καμία αμφιβολία να μην έχετε. Ο ιστορικός του μέλλοντος δεν θα είναι επιεικής με την εποχή μας. Με την ατυχή συγκυρία να...