Αθηνά Κοροβέση: Ωδή στην Επιστήμη. Όνομα ουσιαστικόν. Πολύ ουσιαστικόν. Γένους θηλυκού. 

Αθηνά Κοροβέση
Posted on March 08, 2017, 10:39 pm

[email protected]

 

Ὁ ἔρωτας,
ὄνομα οὐσιαστικόν,
πολὺ οὐσιαστικόν,
ἑνικοῦ ἀριθμοῦ,
γένους οὔτε θηλυκοῦ, οὔτε ἀρσενικοῦ,
γένους ἀνυπεράσπιστου.
Πληθυντικὸς ἀριθμὸς
οἱ ἀνυπεράσπιστοι ἔρωτες.

Ὁ φόβος,
ὄνομα οὐσιαστικὸν
στὴν ἀρχὴ ἑνικὸς ἀριθμὸς
καὶ μετὰ πληθυντικὸς
οἱ φόβοι.
Οἱ φόβοι
γιὰ ὅλα ἀπὸ δῶ καὶ πέρα.

Ἡ μνήμη,
κύριο ὄνομα τῶν θλίψεων,
ἑνικοῦ ἀριθμοῦ
μόνον ἑνικοῦ ἀριθμοῦ
καὶ ἄκλιτη.
Ἡ μνήμη, ἡ μνήμη, ἡ μνήμη.

Ἡ νύχτα,
Ὄνομα οὐσιαστικόν,
Γένους θηλυκοῦ,
Ἑνικὸς ἀριθμός.
Πληθυντικὸς ἀριθμὸς
Οἱ νύχτες.
Οἱ νύχτες ἀπὸ δῶ καὶ πέρα.
(Τό λίγο τοῦ κόσμου, 1971)

 

Το ποίημα της Κικής Δημουλά αποτελεί πηγή έμπνευσης για μέρες σαν τη σημερινή. Για πολλούς λόγους. Πρώτον, η ίδια είναι γυναίκα. Δεύτερον, γιατί “Ὁ Πληθυντικός Ἀριθμός”, είναι από εκείνα τα ποιήματα που μένουν αξέχαστα και τυγχάνει να θυμάσαι για πάντα τους στίχους του. Ακόμα και αν τελευταία φορά το διαβάσαμε στο σχολείο. Μέσα στο οποίο γίνεται αναφορά σε ουσιαστικά. Ουσιαστικά “γένους θηλυκού”. Και τρίτον, γιατί μπορεί συνειρμικά να σε οδηγήσει σε πολλές σκέψεις. Εκκινώντας από τον έρωτα, προχωράς στο φόβο, και μετά στη μνήμη, και έπειτα στη νύχτα. Τα δύο τελευταία γένους θηλυκού.

Η 8η Μάρτη επιβάλλει τέτοιες σκέψεις. Με τα “ουσιαστικά γένους θηλυκού” να τοποθετούνται σε κυρίαρχη θέση στη Μνήμη. “Ενικού αριθμού, μόνον ενικού αριθμού”. “Η μνήμη, η μνήμη, η μνήμη”  λοιπόν. Μία μνήμη που καθοδηγεί τη σκέψη. Ωδή στη Μνήμη λοιπόν. Και σε κάθε ουσιαστικό… γένους θηλυκού.

 

Όπως η ΕΠΙΣΤΗΜΗ. 

Από το ρήμα ἐπίσταμαι = γνωρίζω καλά.

Το οργανωμένο σώμα της εξακριβωμένης και τεκμηριωμένης γνώσης, σύμφωνα με τον ορισμό που διατυπώνεται στο έργο “Θεαίτητος” του Πλάτωνα.

Ή με σύγχρονους όρους, το σύστημα απόκτησης γνώσης με βάση την επιστημονική μεθοδολογία που βασίζεται στην επιστημονική έρευνα, καθώς και στην οργάνωση και ταξινόμηση της αποκτώμενης με αυτόν τον τρόπο γνώσης.

 

Και αυτή είναι η δύναμη της ποίησης. Σε οδηγεί παντού. Ωδή στην Επιστήμη αυτήΝ τη φορά λοιπόν. Παραφράζοντας το ποίημα της Κικής Δημουλά…

Η Επιστήμη. Όνομα ουσιαστικόν. Πολύ ουσιαστικόν. Γένους θηλυκού. Ενικός ἀριθμός. Πληθυντικὸς ἀριθμὸς. Οι Επιστήμες. Οι Επιστήμες από εδώ και πέρα.

Γιατί όπως όλες οι γυναίκες, γιορτάζει σήμερα και αυτή, ως γένους θηλυκού. Και όχι μόνο για αυτό, αλλά και επειδή εκτός από τους άνδρες, σύναψαν “σχέση” μαζί της και πολλές γυναίκες, είτε περισσότερο είτε λιγότερο γνωστές. Τείνοντας προς το δεύτερο όμως. Γυναίκες που έχουν κάνει εκπληκτικές ανακαλύψεις, αλλά όπως συνήθως μένουν στην αφάνεια. Γυναίκες που ανακάλυψαν γαλαξίες, ανέπτυξαν θεωρήματα, συνέθεσαν χημικά στοιχεία. Γυναίκες που εν ολίγοις άλλαξαν το κόσμο.

Τη σημερινή “Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας” λοιπόν ας την αφιερώσουμε στις “Αφανείς Ηρωίδες”, που με τις γνώσεις και το πείσμα τους για την καλυτέρευση του κόσμου μας, αφιερώνουν μία ολόκληρη ζωή, τη δική τους, στην Επιστήμη. Αριθμού Ενικού. Ή και πληθυντικού. Στις Επιστήμες. Μόνο που οι κόποι τους πρέπει πάντα να ανταμείβονται. Να οδηγήσουν δηλαδή στην Επιβράβευση. Γένους και αυτή θηλυκού. Που στη συγκεκριμένη περίπτωση πρέπει να είναι πάντα Πληθυντικού Αριθμού. Οι Επιβραβεύσεις.

Από τη δική μας Κική Δημουλά λοιπόν, μέσω της Ποίησης (και αυτή γένους θηλυκού) οδηγηθήκαμε στην Επιστήμη και από εκεί στις Γυναίκες Επιστήμονες. Έπειτα στις “Αφανείς Ηρωίδες” και τέλος στην “Επιβράβευση”. Ή πιο όμορφα, στις Επιβραβεύσεις.

Ποιο είναι το συμπέρασμα; Ότι οι “έννοιες”… γένους θηλυκού μπορούν να κάνουν θαύματα. Για να μη μείνουν στην αφάνεια όμως, πρέπει να τους δίνεται πάντα το έναυσμα! Για να (συνεχίσουν να) κάνουν θαύματα! Και για να συνεχίσουν να εμπνέουν!

 ***

Ακόμα και η Google εμπνέεται σήμερα, γένους θηλυκού και αυτή. Προβάλλοντας όλες εκείνες τις “Αφανείς Ηρωίδες” με τον δικό της μοναδικό τρόπο.

Ida Wells, Αμερικανίδα δημοσιογράφος και ακτιβίστρια πολιτικών δικαιωμάτων

 

Lotfia El Nadi, Η πρώτη Αιγύπτια πιλότος

 

Frida Kahlo, Μεξικανή ζωγράφος και ακτιβίστρια

 

Lina Bo Bardi, Βραζιλιάνα αρχιτέκτονας, με καταγωγή από την Ιταλία

 

Olga Skorokhodova, Επιστήμονας και ερευνήτρια στον τομέα της επικοινωνίας για κωφούς και τυφλούς

 

Miriam Makeba, Νοτιο-Αφριακανή τραγουδίστρια και ακτιβίστρια πολιτικών δικαιωμάτων

 

Sally Ride, Αμερικανίδα αστροναύτης και φυσικός και η πρώτη Αμερικανίδα που πήγε στο διάστημα

 

Halet Çambel, Αρχαιολόγος τουρκικής καταγωγής και η πρώτη Μουσουλμάνα γυναίκα που συμμετείχε σε Ολυμπιακούς αγώνες

 

Ada Lovelace, Άγγλίδα μαθηματικός, συγγραφέας και η πρώτη γυναίκα προγραμματιστής ηλεκτρονικών υπολογιστών στον κόσμο

 

Rukmini Devi, Ινδή χορέυτρια και χορογράφος, η οποία αναβίωσε τον κλασικό χορό της Ινδίας

 

Cecilia Grierson, Γιατρός από την Αργεντινή , μεταρρυθμίστρια και η πρώτη γυναίκα πτυχιούχος ιατρικής στη χώρας της

 

Lee Tai-young, Κορεάτισσα δικηγόρος και ακτιβίστρια που έγινε η πρώτη γυναίκα δικηγόρος και δικαστής της Κορέας

 

Suzanne Lenglen, Γαλλίδα πρωταθλήτρια του τένις, η οποία έκανε διάσημο το άθλημά της

***

Οι “Αφανείς Ηρωίδες” ζουν λοιπόν ανάμεσά μας. ‘Ενας τίτλος που δόθηκε πρόσφατα και σε ταινία, και ο οποίος περιγράφει ακριβώς αυτό. Το πως οι Γυναίκες συνέβαλαν στη διαμόρφωση του κόσμου, όπως τον ζούμε σήμερα. Με αντικείμενο της ταινίας τρεις Γυναίκες της NASA. 

“Αφανείς Ηρωίδες” της NASA, που ακόμα και η Lego θέλησε να τιμήσει, μετατρέποντάς τες σε ένα σετ. Με τη συλλογή να περιλαμβάνει τις φιγούρες της Katherine Johnson, ερευνήτριας που εργάστηκε για τα διαστημικά προγράμματα Mercury και Apollo της NASA, μεταξύ των οποίων και για το Apollo 11, με το οποίο ο άνθρωπος πάτησε στη Σελήνη το 1969, της τεχνικού υπολογιστών Margaret Hamilton, της αστροναύτη και φυσικού Sally Ride, της αστρονόμου Nancy Grace Roman και της αστροναύτη και γιατρού Mae Jemison.

 

Ενώ οι Σύγχρονες “Αφανείς Ηρωίδες” της NASA εμφανίστηκαν σήμερα μέσω του ακόλουθου tweet:

 

Και εμείς ελπίζουμε ότι αυτές οι “Αφανείς Ηρωίδες”, στο όνομα της Επιστήμης, θα ξαναβαπτιστούν ως “Εμφανείς Ηρωίδες” και θα λάβουν τις διακρίσεις που τους αξίζει, σε κάθε χώρα και σε κάθε εποχή.

Και η σημερινή ημέρα κάθε χρόνο, συμβάλλει τουλάχιστον στο να μας το θυμίζει, εάν δε το θυμομάστε, όπως οφείλουμε, από μόνοι μας.

 

Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinmail
Αθηνά Κοροβέση

Η Αθηνά Κοροβέση είναι διεθνολόγος. International Relations | MSc. in European Studies.