Οι πρωταθλήτριες χώρες στο παγκόσμιο εμπόριο όπλων

Αθηνά Κοροβέση
Posted on March 06, 2017, 5:15 pm

 

[email protected]

 

Το 2002 ήταν η χρονιά όπου το παγκόσμιο εμπόριο βαρέων όπλων είχε σημειώσει τα χαμηλότερα επίπεδα σε πωλήσεις, συγκριτικά με την προ Ψυχρού Πολέμου εποχή.

Σε γράφημα με στοιχεία από το Διεθνές Ινστιτούτο Ερευνών για την Ειρήνη της Στοκχόλμης (SIPRI – Stockholm International Peace Research Institute), στο οποίο παρουσιάζονται οι πωλήσεις βαρέων όπλων από το 1960 μέχρι το 2016, το 1982 καταγράφεται ως η χρονιά με τις περισσότερες πωλήσεις στον τομέα αυτό, οι οποίες μεταφράζονται σε 46 δισεκατομμύρια δολάρια. Έκτοτε, ακολούθησε μία καθοδική πορεία, με ελάχιστα σκαμπανεβάσματα, για να καταλήξουμε 20 χρόνια μετά στη μεγαλύτερη πτώση που παρουσίασαν οι πωλήσεις, δηλαδή στα 18 δισεκατομμύρια δολάρια. Η χρονιά αυτή όμως φαίνεται ότι αποτέλεσε κομβικό σημείο, καθώς η πορεία των πωλήσεων υπήρξε από τότε ανερχόμενη.

Φτάνουμε λοιπόν στο έτος 2016, όπου η άνοδος είναι πλέον θεματική, τόσο συγκριτικά με το 2015, όσο και με όλη τη μεταψυχροπολεμική περίοδο. Οι πωλήσεις έφτασαν τα 31 δισεκατομμύρια δολάρια, αποτελώντας έτσι τη χρονιά-ορόσημο στην παγκόσμια αγορά βαρέων όπλων.

 

Ποιες όμως είναι οι πρωταθλήτριες χώρες στις εξαγωγές βαρέων όπλων;

Εκτός από τη γνωστοποίηση των χωρών αυτών, το αξιοσημείωτο είναι ότι το 90% των παγκόσμιων πωλήσεων για το έτος 2016, προέρχεται από 10 κράτη, σύμφωνα με σχετική έκθεση του Ινστιτούτου.

Η πρωταθλήτρια δε των εξαγωγών είναι η Αμερική με πωλήσεις που φτάνουν τα 9.9 δισεκατομμύρια δολάρια. Ένα εξωφρενικά μεγάλο ποσό, σε αναλογία με τις συνολικές πωλήσεις για τη συγκεκριμένη χρονιά, όπως αναλύθηκαν παραπάνω.

Στη δεύτερη θέση βρίσκεται η Ρωσία, που επίσης οι εξαγωγές της αγγίζουν μεγάλο ποσό, και ειδικότερα τα 6.4 δισεκατομμύρια δολάρια.

ΗΠΑ και Ρωσία απέχουν πολύ από τις υπόλοιπες “συμπρωταγωνίστριές” τους, οι οποίες κάθε άλλο παρά αμελητέες δυνάμεις είναι.

Γερμανία, Γαλλία και Κίνα κλείνουν την πεντάδα, ενώ έπονται Ηνωμένο Βασίλειο, Ισραήλ, Ιταλία, Νότια Κορέα και Ουκρανία. Η πρώτη πεντάδα ωστόσο, αποτελεί από μόνη της το 74 τοις εκατό του συνολικού όγκου των εξαγωγών.

 

Και ποιες στις εισαγωγές βαρέων όπλων; 

Η έκθεση του SIPRI αναφέρει επίσης ότι στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής, οι εισαγωγές βαρέων όπλων σημείωσαν άνοδο κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, γεγονός ιδιαιτέρως ανησυχητικό, αλλά ταυτοχρόνως… εντελώς προβλέψιμο.

Μεταξύ των ετών 2012 και 2016, οι εισαγωγές από τις χώρες της περιοχής εκτοξεύθηκαν κατά 86 τοις εκατό, αντιπροσωπεύοντας το 29 τοις εκατό των συναλλαγών στην παγκόσμια αγορά όπλων.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η Ινδία, η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα κρατούν τα ηνία στις εισαγωγές βαρέων όπλων.

Ειδικότερα η Ινδία, αντιπροσώπευε το 9 τοις εκατό των εισαγωγών μεταξύ της περιόδου 2006 και 2010 και όπως έχει επισημανθεί σε παλαιότερες έρευνες του SIPRI, θα συνεχίσει να αποτελεί το μεγαλύτερο εισαγωγέα όπλων και μελλοντικά, δεδομένου ότι βάσει του αμυντικού της προϋπολογισμού, οι εισαγωγές αποτελούν το μεγαλύτερο ποσοστό της προμήθειας του αμυντικού της εξοπλισμού. Και ένας από τους λόγους των μεγάλων δαπανών της για την άμυνα είναι οι ανησυχίες της για την αυξανόμενη κινεζική δύναμη, και δευτερευόντως η παραδοσιακή αντιπαλότητα που έχει με το Πακιστάν.

Αντιθέτως, μία κάμψη παρατηρείται στις εισαγωγές της Κίνας, που σχετίζεται με την αύξηση της εγχώριας παραγωγής, η οποία επεκτείνεται πλέον σε πολλούς τομείς. Εξάλλου, είναι η μία από τις πέντε πρωταθλήτριες χώρες στην εξαγωγή όπλων.

Αντιθέτως στην Ευρώπη, την περίοδο 2012-2016 οι εισαγωγές εμφάνισαν μείωση σε σχέση με την προηγούμενη τετραετία, λόγω της οικονομικής κρίσης.

Όσον αφορά τα πάτρια εδάφη, η Ελλάδα μείωσε σε μεγάλο βαθμό τις εισαγωγές όπλων αυτές τις χρονιές, όταν μέχρι το 2011 υπήρξε πολύ ψηλά στην παγκόσμια κατάταξη, ανέκαθεν όμως με τη Γερμανία ως το βασικό προμηθευτή της. Αντίστοιχη μείωση παρουσίασε και η Ισπανία, πάλι ως απόρροια της οικονομικής κρίσης.

 

 ***

Εκτός των στοιχείων, σημαντική είναι και η δήλωση της Διευθύντριας του Προγράμματος Όπλων και Στρατιωτικού Εξοπλισμού του σουηδικού Ινστιτούτου, Οντ Φλεράντ: «Οι ΗΠΑ προμηθεύουν με βαρύ οπλισμό τουλάχιστον εκατό χώρες σε όλο τον κόσμο – πολύ περισσότερα όπλα από οποιοδήποτε άλλη χώρα». Από τα όπλα που εξήγαγαν οι ΗΠΑ τα τελευταία πέντε χρόνια, το 47 τοις εκατό κατέληξε στη Μέση Ανατολή, με τη Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και την Τουρκία να αποτελούν τους τρεις βασικότερους αγοραστές. Και αυτό από μόνο του έχει τη σημασία του για τον αγώνα κατά της διεθνούς τρομοκρατίας και του ISIS, καθώς εκτός από τις πωλήσεις, “εκτοξεύεται” και η αντιπαλότητα μεταξύ των ηγετιδών δυνάμεων στις εξαγωγές όπλων, στη βάση κάθε φορά των εκάστοτε συμφερόντων.

 

Facebooktwittergoogle_plusredditpinterestlinkedinmail
Αθηνά Κοροβέση
Η Αθηνά Κοροβέση είναι διεθνολόγος. International Relations | MSc. in European Studies.